Pasqal đề xuất đưa máy tính lượng tử tới Việt Nam

FPT và Pasqal, công ty công nghệ lượng tử của Pháp, đề xuất hợp tác đưa máy tính lượng tử về Việt Nam phục vụ nghiên cứu, đào tạo và phát triển ứng dụng. Đề xuất được nêu tại buổi làm việc với Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ngày 12/10/2026, theo thông tin do FPT và Tuổi Trẻ News công bố.

Hai bên đang trao đổi về lộ trình đưa năng lực điện toán lượng tử đến trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp trong nước. Mục tiêu dài hạn được FPT nêu là xây dựng hạ tầng điện toán lượng tử tại Việt Nam; thông tin công bố chưa nêu thời điểm hoàn tất hoặc kế hoạch đầu tư chi tiết.

FPT cho biết các bên trao đổi về nghiên cứu thuật toán và ứng dụng, phát triển và chế tạo máy tính lượng tử, đào tạo nhân lực chuyên sâu và hợp tác kinh doanh. Tuổi Trẻ News cũng đưa tin đề xuất được trình bày trong cuộc gặp với Phó Thủ tướng.

Đề xuất gồm nghiên cứu, chế tạo và đào tạo

Trọng tâm hiện được công bố là trao đổi về các hướng hợp tác. Những nội dung này không đồng nghĩa máy tính đã được chuyển giao hoặc một dự án triển khai đã được phê duyệt.

• Nghiên cứu: Hai bên dự kiến phối hợp nghiên cứu thuật toán và các ứng dụng điện toán lượng tử.
• Phát triển thiết bị: Đề xuất đề cập khả năng hợp tác phát triển và chế tạo máy tính lượng tử.
• Đào tạo: Các bên nêu nhu cầu đào tạo giảng viên, nhà khoa học, kỹ sư và nhân lực chuyên môn.
• Ứng dụng: Định hướng được giới thiệu là mở rộng khả năng tiếp cận công nghệ cho trường, viện nghiên cứu và doanh nghiệp.

Tại cuộc gặp, Mark Armstrong, giám đốc thương mại phụ trách khu vực châu Âu, Trung Đông, châu Phi và châu Á – Thái Bình Dương của Pasqal, giới thiệu năng lực nghiên cứu và phát triển máy tính lượng tử dựa trên công nghệ nguyên tử trung hòa. Theo FPT, ông bày tỏ mong muốn sớm bắt đầu hợp tác, tuyển dụng nhân sự tại Việt Nam và chuyển giao chuyên môn.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng hoan nghênh đề xuất và đề nghị hai doanh nghiệp chuyển kế hoạch thành sáng kiến cụ thể, kèm cam kết rõ về nguồn lực và thời gian thực hiện. Ông cũng cho biết Chính phủ khuyến khích doanh nghiệp công nghệ quốc tế hợp tác với đối tác trong nước về nghiên cứu, đào tạo và đổi mới sáng tạo, trong khuôn khổ pháp luật Việt Nam.

Một đề xuất khác được nêu tại Bộ Khoa học và Công nghệ

Cũng trong ngày 12/10, Pasqal có buổi làm việc riêng với Bộ trưởng Khoa học và Công nghệ Vũ Hải Quân. Nội dung cuộc gặp này có các phương án triển khai cụ thể hơn, nhưng đây là trao đổi với cơ quan quản lý, không nên nhầm với thỏa thuận triển khai giữa Pasqal và FPT.

• Tiếp cận qua đám mây: Pasqal đề xuất có thể cung cấp dịch vụ điện toán lượng tử từ xa trước khi xem xét lắp đặt hệ thống tại Việt Nam.
• Khả năng triển khai: Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết đại diện Pasqal nêu khả năng triển khai hệ thống trong nửa đầu năm 2027, tùy quy mô và điều kiện cụ thể.
• Quy mô được đề cập: Hệ thống được nói tới tại buổi làm việc có quy mô khoảng 140 qubit.
• Bước tiếp theo được đề nghị: Bộ trưởng đề nghị Pasqal phối hợp với FPT xây dựng dự án thí điểm để đánh giá hiệu năng, khả năng vận hành và hiệu quả ứng dụng.

Các thông tin trên do Cổng thông tin Bộ Khoa học và Công nghệ đăng tải. Cơ quan này cho biết kết quả thí điểm sẽ là cơ sở để các bên xem xét phương án hợp tác tiếp theo. Nguồn tin chưa công bố dự án đã được phê duyệt, hợp đồng đã ký hoặc hệ thống chắc chắn sẽ được lắp đặt vào thời điểm nêu trên.

Hai cuộc gặp trong cùng ngày cho thấy đề xuất đang được trao đổi ở cả cấp doanh nghiệp lẫn cơ quan quản lý. Tuy nhiên, nội dung và tiến độ của từng hướng làm việc cần được phân biệt: thông tin từ FPT tập trung vào hợp tác nghiên cứu, đào tạo và phát triển năng lực; thông tin của Bộ nêu thêm phương án dịch vụ đám mây và đề xuất thử nghiệm.

Pasqal sử dụng công nghệ nguyên tử trung hòa

Pasqal phát triển máy tính lượng tử dựa trên nguyên tử trung hòa, theo nội dung được đại diện công ty giới thiệu tại cuộc gặp với lãnh đạo Việt Nam. FPT cho biết Pasqal do Giáo sư Alain Aspect đồng sáng lập; ông nhận Giải Nobel Vật lý năm 2022.

• Máy tính lượng tử khai thác các nguyên lý của cơ học lượng tử để xử lý một số dạng bài toán.
• Trong đề xuất tại Việt Nam, các nội dung được nêu gồm nghiên cứu thuật toán, ứng dụng công nghiệp và đào tạo chuyên gia.
• Các nguồn tin hiện chưa xác định bài toán cụ thể nào sẽ được ưu tiên trong dự án hợp tác.

Vì vậy, đề xuất không nên được hiểu là công nghệ này sẽ thay thế máy tính thông thường trong mọi tác vụ. Thông tin chính thức hiện tập trung vào kế hoạch xây dựng năng lực nghiên cứu, đào tạo và đánh giá khả năng ứng dụng thực tế.

Những mốc cần theo dõi

Đề nghị của Phó Thủ tướng đặt trọng tâm vào việc cụ thể hóa kế hoạch bằng nguồn lực và thời hạn. Còn Bộ Khoa học và Công nghệ đề xuất dự án thí điểm để các bên kiểm tra hiệu quả trước khi cân nhắc hợp tác tiếp.

• FPT và Pasqal có công bố lộ trình hợp tác, trách nhiệm và nguồn lực cụ thể hay không.
• Dự án thí điểm có được xây dựng và triển khai như đề nghị của Bộ Khoa học và Công nghệ hay không.
• Phương án cung cấp dịch vụ qua đám mây hoặc đặt hệ thống tại Việt Nam sẽ được lựa chọn ra sao.
• Trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp nào sẽ tham gia tiếp cận công nghệ nếu kế hoạch tiến triển.

Ở thời điểm các thông tin được công bố ngày 13/10/2026, các bên mới nêu đề xuất và hướng trao đổi. Chưa có thông báo xác nhận máy tính lượng tử đã được đưa về Việt Nam hay dự án hợp tác đã bắt đầu vận hành.

Nguồn tham khảo

• https://news.tuoitre.vn/french-firm-pasqal-proposes-bringing-quantum-computer-to-vietnam-103261013184258165.htm
• https://fpt.com/vi/tin-tuc/pho-thu-tuong-ho-quoc-dung-ghi-nhan-vai-tro-tien-phong-cua-fpt-trong-nghien-cuu-dao-tao-cong-nghe-luong-tu-va-ai
• https://mst.gov.vn/pasqal-de-xuat-dua-viet-nam-thanh-trung-tam-dich-vu-dien-toan-luong-tu-khu-vuc-197261012212128632.htm